صنعت نساجی یکی از قدیمیترین و در عین حال پیشرفتهترین صنایع جهان به شمار میرود که نقش مهمی در تأمین نیازهای روزمره انسان ایفا میکند. در قلب این صنعت، نخ بهعنوان ماده اولیه اصلی قرار دارد که کیفیت، دوام و کاربرد نهایی پارچه را تعیین میکند. شناخت دقیق انواع نخ در نساجی به تولیدکنندگان، طراحان و حتی مصرفکنندگان کمک میکند تا انتخاب آگاهانهتری داشته باشند و محصولی متناسب با نیاز خود تهیه کنند.
نخ مجموعهای از الیاف بههمپیوسته است که با روشهای مختلفی مانند ریسندگی یا تولید فیلامنت به دست میآید. نخ واسطهای میان الیاف و پارچه محسوب میشود و خواصی مانند استحکام، نرمی، کشسانی و مقاومت پارچه را تحت تأثیر قرار میدهد. بدون نخ، فرآیند بافندگی، بافت حلقوی یا تولید فرش عملاً امکانپذیر نیست و به همین دلیل بررسی انواع نخ در نساجی اهمیت ویژهای دارد.
برای انتخاب بهترین نخ بسته بندی و مشاوره تخصصی، همین حالا با ما در تماس باشید.
دستهبندی کلی انواع نخ در نساجی
دستهبندی بر اساس نوع الیاف
یکی از مهمترین روشهای تقسیمبندی انواع نخ در نساجی، توجه به نوع الیاف تشکیلدهنده نخ است. در این روش، نخها به سه گروه اصلی طبیعی، مصنوعی و نیمهمصنوعی تقسیم میشوند. هرکدام از این گروهها ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی متفاوتی دارند که بر کاربرد نخ در تولید پارچه، فرش و منسوجات صنعتی تأثیر مستقیم میگذارد.
دستهبندی بر اساس روش تولید نخ
در این نوع دستهبندی، نخها بر اساس شیوه ساخت به نخ ریسیده و نخ فیلامنت تقسیم میشوند. نخهای ریسیده از الیاف کوتاه تولید میشوند و سطحی زبرتر دارند، در حالی که نخهای فیلامنت از الیاف بلند و پیوسته تشکیل شدهاند و ظاهری صاف و یکنواخت ایجاد میکنند. این تفاوت نقش مهمی در انتخاب نخ مناسب در صنعت نساجی دارد.
دستهبندی بر اساس نمره نخ
نمره نخ یکی از معیارهای مهم در شناخت انواع نخ در نساجی است که نشاندهنده ضخامت نخ میباشد. نخهای نازک برای تولید پارچههای ظریف و سبک استفاده میشوند، در حالی که نخهای ضخیم برای منسوجات مقاومتر مانند فرش و پارچههای صنعتی کاربرد دارند.
دستهبندی بر اساس میزان تاب نخ
تاب نخ به مقدار پیچش الیاف در ساختار نخ گفته میشود. نخهایی با تاب کم معمولاً نرمتر هستند و در پوشاک کاربرد بیشتری دارند، اما نخهایی با تاب زیاد استحکام بالاتری داشته و برای مصارف صنعتی و فرشبافی مناسبترند.
دستهبندی بر اساس تعداد لا (تعداد رشته)
در این روش، نخها به نخ ساده، نخ دولا و نخ چندلا تقسیم میشوند. نخ ساده از یک رشته تشکیل شده، در حالی که نخهای دولا و چندلا با تابیدن چند نخ ساده به یکدیگر ساخته میشوند و معمولاً مقاومت و دوام بیشتری دارند.
دستهبندی بر اساس کاربرد نهایی نخ
برخی از انواع نخ در نساجی بر اساس محل مصرف دستهبندی میشوند، مانند نخهای مخصوص پوشاک، نخهای مورد استفاده در فرش و قالی و نخهای صنعتی. این دستهبندی به تولیدکنندگان کمک میکند تا متناسب با کاربرد نهایی، نخ مناسب را انتخاب کنند.

انواع نخ در نساجی
انواع نخ در نساجی بر اساس الیاف طبیعی
نخهای طبیعی از الیافی با منشأ گیاهی یا حیوانی تولید میشوند. پنبه، پشم، ابریشم و کتان از مهمترین الیاف طبیعی هستند. این نخها به دلیل تنفسپذیری بالا، سازگاری با پوست و حس راحتی، در تولید پوشاک و منسوجات خانگی کاربرد گستردهای دارند و همچنان جایگاه ویژهای در میان انواع نخ در نساجی حفظ کردهاند.
انواع نخ در نساجی بر اساس الیاف مصنوعی
الیاف مصنوعی از مواد شیمیایی و فرآیندهای صنعتی تولید میشوند. پلیاستر، نایلون و آکریلیک از رایجترین نمونهها هستند. نخهای مصنوعی معمولاً مقاومت بالا، قیمت مناسب و یکنواختی بیشتری دارند و در تولید پارچههای صنعتی، ورزشی و مقاوم کاربرد فراوانی پیدا کردهاند.
انواع نخ در نساجی بر اساس الیاف نیمهمصنوعی
الیاف نیمهمصنوعی ترکیبی از مواد طبیعی و فرآیندهای شیمیایی هستند. ویسکوز، ریون و مودال در این دسته قرار میگیرند. این نخها ظاهری شبیه الیاف طبیعی دارند اما خواص فیزیکی بهبودیافتهای ارائه میدهند و پلی میان نخهای طبیعی و مصنوعی در صنعت نساجی محسوب میشوند.
نخ ریسیده (Spun Yarn) و کاربردهای آن
نخ ریسیده از بههمتابیدن الیاف کوتاه تولید میشود. این نوع نخ سطحی نسبتاً زبرتر دارد اما جذب رطوبت خوبی ارائه میدهد. نخهای پنبهای و پشمی اغلب به صورت ریسیده تولید میشوند و در پوشاک روزمره، پارچههای خانگی و منسوجات سنتی کاربرد دارند.
نخ فیلامنت (Filament Yarn) و ویژگیهای آن
نخ فیلامنت از الیاف بلند و پیوسته تشکیل شده است. این نخها سطحی صاف، براق و یکنواخت دارند و بیشتر از الیاف مصنوعی یا ابریشم طبیعی تولید میشوند. مقاومت بالا و ظاهر لوکس، نخ فیلامنت را برای پارچههای ظریف، پرده و منسوجات صنعتی مناسب کرده است.
انواع نخ در نساجی از نظر نمره نخ
نمره نخ نشاندهنده ضخامت آن است و تأثیر مستقیمی بر وزن و لطافت پارچه دارد. نخهای نمره بالا نازکتر و ظریفتر هستند، در حالی که نخهای نمره پایین ضخیمتر و مقاومترند. انتخاب نمره مناسب، یکی از عوامل کلیدی در تولید پارچه با کیفیت مطلوب محسوب میشود.

انواع نخ در نساجی
انواع نخ در نساجی از نظر تاب نخ
تاب نخ به میزان پیچش الیاف در طول نخ گفته میشود. تاب کم باعث نرمی بیشتر و تاب زیاد موجب افزایش استحکام میشود. بسته به کاربرد نهایی، میزان تاب نخ تنظیم میشود تا خواص مکانیکی و ظاهری پارچه بهینه گردد.
نخ ساده، نخ دولا و نخ چندلا
نخ ساده از یک رشته نخ تشکیل شده است، در حالی که نخ دولا و چندلا از تابیدن چند نخ ساده به یکدیگر به دست میآیند. نخهای چندلا معمولاً مقاومت بالاتری دارند و در تولید پارچههای ضخیم، فرش و منسوجات صنعتی استفاده میشوند.
نخ پنبهای و کاربردهای آن در نساجی
نخ پنبهای یکی از پرمصرفترین نخها در جهان است. این نخ به دلیل نرمی، جذب رطوبت بالا و سازگاری با پوست، در تولید لباس، ملحفه و حوله کاربرد فراوانی دارد و بخش مهمی از انواع نخ در نساجی را تشکیل میدهد.
نخ پشمی و موارد استفاده آن
نخ پشمی از الیاف پشم حیوانات بهویژه گوسفند تولید میشود. این نخ خاصیت عایق حرارتی بالایی دارد و برای تولید لباسهای گرم، پتو و فرش بسیار مناسب است. انعطافپذیری و دوام از ویژگیهای برجسته نخ پشمی محسوب میشود.
نخ پلیاستر و مزایای آن در صنعت نساجی
نخ پلیاستر به دلیل مقاومت در برابر چروک، سایش و شستوشوی مکرر، جایگاه ویژهای در صنعت نساجی دارد. این نخ قیمت مناسبی دارد و اغلب بهتنهایی یا بهصورت ترکیبی با الیاف طبیعی استفاده میشود.
نخ نایلون و نقش آن در تولید پارچههای صنعتی
نخ نایلون یکی از قویترین نخهای مصنوعی است که مقاومت کششی بالایی دارد. از این نخ در تولید چادر، طناب، کمربند ایمنی و پارچههای صنعتی استفاده میشود و نقش مهمی در توسعه منسوجات فنی ایفا میکند.
انواع نخ در نساجی مورد استفاده در فرش و قالی
در تولید فرش و قالی از نخهایی با استحکام و دوام بالا استفاده میشود. نخ پشمی، اکریلیک و پلیاستر از رایجترین گزینهها هستند. انتخاب صحیح نخ تأثیر مستقیمی بر طول عمر و زیبایی فرش دارد.
انواع نخ در نساجی مخصوص پوشاک
برای پوشاک، نخهایی انتخاب میشوند که راحتی، تنفسپذیری و زیبایی ظاهری را تأمین کنند. نخ پنبهای، ویسکوز و ترکیبات پنبه-پلیاستر از پرکاربردترین نخها در این حوزه به شمار میروند.
تفاوت انواع نخ در نساجی از نظر کیفیت و دوام
کیفیت و دوام نخ به عواملی مانند نوع الیاف، روش تولید، میزان تاب و نمره نخ بستگی دارد. نخهای طبیعی معمولاً راحتترند، در حالی که نخهای مصنوعی دوام بیشتری دارند. مقایسه این ویژگیها به انتخاب آگاهانهتر کمک میکند.
مشاهده حُجره این مجموعه:
سخن پایانی
درک صحیح از انواع نخ در نساجی نقش مهمی در بهبود کیفیت محصولات نساجی دارد. هر نوع نخ ویژگیها و کاربردهای خاص خود را دارد و انتخاب درست آن میتواند عملکرد، زیبایی و دوام پارچه را تضمین کند. آشنایی با این مفاهیم، گامی اساسی برای فعالان صنعت نساجی و حتی مصرفکنندگان نهایی محسوب میشود.
جهت ثبت سفارش و مشاوره رایگان به صفحه تماس با ما مراجعه کنید.